Direct naar inhoud

Dakloosheid zichtbaar maken: de ETHOS-telling

Hoeveel mensen zijn er dak- of thuisloos in Nederland? En wie zijn de mensen zonder thuis? Omdat de exacte gegevens ontbraken zijn Kansfonds en Hogeschool Utrecht in 2023 gestart met de ETHOS-telling. Deze Europese telmethode brengt de volledige groep dak- en thuisloze mensen in beeld. Zo zorgen we voor heldere en betrouwbare cijfers. En dat is hard nodig voor beter beleid om dakloosheid uit te bannen én te voorkomen.

De cijfers (2023-2025)

Dak- en thuisloosheid komt in elke gemeente voor, vooral onder de groep mensen die (nog) niet in beeld is bij opvanginstanties. Het stereotype beeld van een man op straat doet geen recht aan de werkelijkheid. Ook moeders met kinderen, mensen met een baan, jongeren of arbeidsmigranten zonder vangnet kunnen allemaal dak- of thuisloos raken.

  • 33% van de dak- en thuisloze mensen is vrouw

  • 15% van de dak- en thuisloze mensen is kind en 20% is jongvolwassen (18-27 jaar)

  • 30% verblijft noodgedwongen bij familie of vrienden

  • 20% slaapt op niet-conventionele plekken zoals in een auto of stacaravan

Bekendmaking resultaten 2026

Resultaten van de vierde ETHOS-telling worden op 9 december 2026 bekendgemaakt. Media en beleidsmakers kunnen hierbij zijn. Neem daarvoor contact op met Esther Vogel: e.vogel@kansfonds.nl of 06-28026591.

Waarom is de ETHOS-telling nodig?

De afgelopen decennia is de groep dak- en thuisloze mensen veranderd. Nieuwe groepen zijn bijvoorbeeld jongeren, ouderen, vrouwen, arbeidsmigranten en economisch dakloze mensen. In de cijfers waar huidig beleid op gemaakt is, worden deze groepen vaak niet of onvoldoende meegenomen. Bovendien wisselen de verschillende situaties van dakloosheid elkaar vaak af: iemand verblijft bijvoorbeeld afwisselend in de noodopvang, op straat, of bij bekenden op de bank. In de ETHOS-definitie wordt dakloosheid gezien als gebrek aan volwaardige huisvesting. Daarmee komt ook de meer verborgen groep dak- en thuisloze mensen in beeld. Beleid gericht op het voorkomen en uitbannen van dakloosheid vraagt om deze bredere definitie en bijbehorende meting. Daarom kiest Kansfonds voor deze aanpak.

Het is niet mogelijk effectief beleid te maken om dakloosheid uit te bannen als we niet weten wat we onder dakloosheid verstaan, hoeveel mensen het betreft en wie deze mensen zijn.

Kelly Bezema Programma-adviseur Kansfonds

Wat is de ETHOS-telling?

  • ETHOS staat voor: European Typology of Homelessness and Housing Exclusion en is de leidende Europese definitie en meetmethode voor dak- en thuisloosheid.
  • Het is een point-in-time-meting: een eendaagse telling in een gemeente of regio, na een half jaar aanloopfase met alle betrokken organisaties.
  • De kracht is de betrokkenheid van heel veel verschillende organisaties. Je denkt waarschijnlijk aan gemeentelijke diensten en de maatschappelijke opvang. Maar ook huisartsen, scholen, vakantieparken, buurthuizen, kerken en woningcorporaties doen mee.
  • Omdat ook de minder zichtbare groep dak- en thuisloze mensen in beeld komt, ontstaat er voor het eerst echt inzicht op lokaal en regionaal niveau. Dat maakt beleid op maat mogelijk.
Xavier met hand aan gashendel

ETHOS-categorieën

  1. Mensen die leven in de openbare ruimte
  2. Mensen in de noodopvang
  3. Mensen in een tijdelijke opvang voor dakloze mensen
  4. Mensen die uitstromen uit een instelling
  5. Mensen in niet-conventionele woonplekken (zoals auto, kraakpand, vakantiewoning)
  6. Mensen die tijdelijk verblijven bij familie, vrienden of kennissen
  7. Mensen met dreigende huisuitzetting

Contact

Hieronder vind je antwoorden op veel gestelde vragen over de ETHOS-telling. Staat jouw vraag er niet bij? Neem dan contact op met onze programma-adviseur. De ETHOS-tellingen kunnen we alleen mogelijk maken dankzij co-financiers en andere betrokken partners. Wil je partner worden en bijdragen aan de oplossing voor dit maatschappelijke probleem? Neem dan contact op met onze relatiemanager.

Dakloze jongere wandelend met al zijn bezit

Beelden dak- en thuisloosheid

Dak- en thuisloze mensen worden in de media vaak op een eenzijdige manier in beeld gebracht. Kansfonds biedt graag alternatief beeldmateriaal aan: een set realistische foto’s van het leven van dak- en thuisloze mensen. Vrij te gebruiken door iedereen die een verhaal post of publiceert over dit thema.

Bekijk en download de beelden